Alaska

[Yeşilkart Forum]

Alaska, ABD'nin yüzölçümü en büyük, nüfus yoğunluğu en az olan eyâletidir. Rusya İmparatorluğu'ndan 30 Mart 1867'de 7,2 milyon dolar karşılığında satın alınarak ABD'ye katılmıştır. Oldukça soğuk bir iklime sahiptir.

Alaska'da yaşayan Na-Dene dilli Kızılderililerinin, günümüzden 15-40 bin yıl önce Bering Kara Köprüsü'nü geçerek Amerika kıtasına yerleşen ilk göçmenlerin soyundan geldiği sanılır. Na-Dene dilleri ile Sibirya'daki Yenisey dilleri arasındaki akrabalık ilişkileri 2008 yılında Edward Vajda başta olmak üzere dilbilimcilerce ortaya konmuştur. Bu, iki kıta arasında akrabalığın ilk kez dil verileriyle ortaya konmasıdır. Eskimolar ve Aleutlar ise bir olasılıkla Alaska'ya 3-8 bin yıl önce gelen, daha yerleşik Kuzey Kutbu halklarının torunlarıdır.

Alaska'daki ilk Avrupalılar, Kodiak Adası'nda bulunan Three Saints (Üç Azizler) Koyu'na 1784'te yerleşen Rus kürk tacirleriydi. Rusların etkisini bugün bile Kodiak'ın yerli halkı olan Supiklerde görmek mümkündür. Bölge, 1799'dan 1867'ye değin bir Rus-Amerikan Kumpanyası tarafından yönetildi. ABD dışişleri bakanı William H. Seward, bölgenin ABD'ye satılmasını onaylayan belgeyi 1867'de imzaladı. Önemli altın kaynaklarının keşfi 1880'lerde ve 1890'larda çok sayıda Amerikalının Alaska'ya yerleşmesine neden oldu ve ABD Kongresi 1912'de Alaska Toprakları'nı kurdu. II. Dünya Savaşı sırasında Japonların bölgedeki etkinliği Alaska'da savunma tesisleri kurulmasını zorunlu kıldı. Alaska 3 Ocak 1959'da 49. eyâlet olarak ABD'ye katıldı. 1968'de Kuzey Kutbu kıyı ovasında petrol ve doğal gaz yatakları bulunmasıyla daha da gelişti.

Alaska dört coğrafî bölgeye ayrılabilir. Bunlar:

Güneyde Büyük Okyanus dağ sistemi bölgesi,
Ortadaki ovalar ve yaylalar bölgesi,
Kuzeyde Brooks dağları bölgesi (Kayalık dağların kuzey uzantısı) ve
Kuzey uçta kıyı ovası.

İklim

Kuzeyinde Tundra, güneyinde ise Kuzey iklimine (tayga) sahiptir. İç kesimlerinde karasal iklim de yer yer görülür. Çam bitki örtüsüyle kaplıdır; fakat geniş yapraklı ağaçlarla karışık ormanlar da bulunur. Çok soğuk ve katı bir havası vardır. Alaska Yarımadası ile Aleutian ve Hoonah pribilof adalarını da kapsayan Western region sisli ve rüzgarlıdır; baliana buzlanması; ancak deniz ve doğal kuş yaşamı acısından büyük bir zenginliğe sahiptir. Kanada Yukon sınırından Bering Denizi'ne kadar uzanan Brooks Range'in güneyindeki İnterior'in iklimi daha kurudur; yazları sıcak, kışları soğuk. Yukarıda Kotzebue'den batıda Barrow çevresindeki Seward Yarımadası'nda Prudhoe Körfezi'ndeki Kuzey Slope'a kadar uzanan Kuzey Kutbu ise donmuş topraklarıyla insanın içini titreten bir kutup manzarasına sahiptir.

Yerli Talepleri

Ana madde: Alaska Yerli Talepleri Çözümleme Yasası
Alaska Yerli Talepleri Çözümleme Yasası (kısaltması ANCSA, İngilizce Alaska Native Claims Settlement Act), Alaska'da yerlilerin toprak taleplerini çözmek üzere ABD Kongresinde 18 Aralık 1971 tarihinde başkan Richard Nixon tarafından imzalanarak yürülüğe giren ve ABD tarihinin en büyük toprak talebini karşılayan yasadır. Yasayla, Alaska Yerlilerinin uzun yıllardır devam eden toprak sorunlarına çözüme ulaştırarak bölgedeki ekonomik kalkınmayı teşvik etmek amaçlanmıştır. 12 yerli bölgesel şirket ve 200 yerli köy şirketi kurularak yerlilerin talepleri toptan karşılanmıştır. 13. şirket, yerleşik olmayan yerliler için oluşturulmuştur.

Yerli diller

Alaska'da konuşulan yerli diller iki dil ailesinde toplanır. Bu dillerdeki Rusça alıntılar geçmişteki Rus yönetiminden kalmadır.

Eskimo-Aleut dillerine giren diller arasında Unanganca (Aleutça) ile Eskimo dillerinin Yupik kolundan Sibirya Yupikçesi (Yupik), Alaska Yupikçesi (Yup’ik), Çupikçe (Cup’ik), Nunivak Çupikçesi (Cup’ig), Supikçe (Alutiiq) ve İnuit kolundan İnyupikçe (Iñupiaq) yer alır.

Na-Dene dilleri Alaska'daki tek Kızılderili grubudur ve ikisi ölü 14 dil bulunur: Tlingitçe (Lingít), Eyakça (2008'de yok oldu), Ahtnaca (Atnahwt’aene), Değinakça (Deg Xinag), Denağinaca (Dena’ina), Guçince (Gwich’in), Hanca (Hän), Holikaçukça (Doogh Hit'an), Koyukonca (Denaakkʼe), Aşağı Tananaca (Menhti Kenaga), Tanakrosça (Neeʼaanděg), Tsetsautça (yokoldu), Kuskokvimce (Dinakʼi), Yukarı Tananaca (Neeʼaaneegn). Alaska Kızılderililerinin çoğu Atabask grubundan Alaska Atabasklarıdır.

Daha önce Na-Dene içinde sınıflandırılan Haydaca günümüzde tek başına izole dil olarak yer almaktadır.

Alaska'daki yerli dilleri, Alaska Yerli Dil Merkezi tarafından araştırılmakta ve korunup kollanmaktadır.

Bitki örtüsü ve hayvan topluluğu

Alaska'nın aşağı yukarı yarısı küçük bitkilerden (dikenler, kara yosunları, çiçekli bitkiler ve çimenler) ve yüksek çalılardan oluşan tundra bitki örtüsüyle kaplıdır. Tundra Batı Alaska ile Alaska'nın kutup bölgesi kesimini bütünüyle kaplar. Eyâletin aşağı yukarı üçte biri ormanlarla kaplıdır. Güney, doğu ve orta - güney kesimlerde daha çok katran ağacı ve ladin karışımı büyük ormanlar, orta kesimlerde ladinler, kayın, akçakavak, ve karaçamlardan oluşan geniş ormanlar ağır basar.

Alaska'da birçok yaban hayvanı yaşar. Bunlar arasında, çeşitli ayı türleri özelliklede kahverengi Alaska ayısı ya da Kodiak ayısı (Alaska boz ayısı), , rengeyiği, ayıbalığı, misk sığırı, dağ keçisi vb. sayılabilir.

Çok sayıda ırmak alabalığı, sombalığı vb. balıklar bakımından zengin olduğu gibi, kıyılarda kalkan, Alaska karabalığı (Dallia pectoralis), morina, ringa, karides, midye ve kral yengeci bulunur. Ayrıca, Alaska'nın köpeği meşhurdur.

Bayrağı :

Kaynak: Wikipedia

[başkan]

alaska soğuk yer evet,yasam zormuş ;ama orda balık fabrikaları varmıs ve de çalışacak personel ihtiyacı cokmuş.saat ucretleri de fazlaymış.kızın biri wat ile gecen yaz gitmişti oraya. bayağı da para biriktirmişti. dönduğunde yuzu değişik bir renk almıştı. yanaklarından sağlık fışkırıyordu sanki.oranın havasından dolayı imiş.

[civilengineer_83]

Alaska yı kimse düşünmüyor sanırım. Eğer iş konusunu çözebilirsek 1 ila 2 yıl Alaska'yı deneyimlemek istiyoruz. Alaska konusunda daha çok bilgisi olan varsa ve paylaşırsa çok sevinirim.

[HockeyUmpire2]

@civilengineer_83 merhaba benim eşim 2defa wat için alaska'ya gitmiş ona sordum şimdi diyorki Amerika 'da içinde daha iyi imkanlar var. Kışın cok soğuk, nufus az,mevsimlik işler yogun da, iş imkanları kısıtlı ve macera yaşamak istiyorsa denesin dedi

[civilengineer_83]

@hockeyumpire2 teşekkür ederim bilgilendirme için. Maceraperest bir yapımız olduğu doğru
Ama hayal ile gerçek arasında bir formül bulabilir miyiz diye de araştırıyorum. Eşiniz acaba hangi şehre gitmiş. Evimizi geçindirebilecek kadar kazansak yeter. Zaten usa ya taşındığımızda 1 - 2 yıl oryantasyon olucak bizim için. Çocuk da okula başlayana kadar bir çılgınlık yapalım mı diyoruz

[HockeyUmpire2]

@civilengineer_83 cordova ve ketchikan şehirlerinde bulunmuş. Balık fabrikasında çalısmıs 4 ay. İş imkanı az doğası cok güzel diyor

[civilengineer_83]

@hockeyumpire2 teşekkürler. Biz araştırmaya devam edelim o zaman

[yayakaldim34]

Alaska sakinleri, devletin Alaska Daimi Temettü temettüsü olarak bilinen büyük petrol gelirinden bir kesim alıyor. 2016 yılı için temettü kişi başı bin 22 dolardı.

Bu bilgi doğru mu?

[crazycells]

Evet, "Alaska Permanent Fund"dan bahsediyorsunuz. Kisi basi yillik odeme 22.000 degil de, daha cok 2.000 civarinda diyebiliriz Ama Wikipedia'dan gordugum kadariyla Alaska Kongresi son 3 yildir, dagitilan parayi yasama yetkisiyle dusurmus.

Bu fon 1976'da Alaska Anayasasi ile olusturulmus, Alaska'nin petrol, gaz ve mineral gelirlerinin %25'inin aktarildigi ve gelirlerinin gelecek nesiller icin aktarildigi bir fon. 1980'den itibaren elde edilen gelirler sartlari saglayan Alaska sakinlerine dagitilmaya baslanmis. Bu fondan pay alabilmek icin gecmis yilin 12 ayi Alaska'da yasamis olmak yeterli, herhangi bir yas kisitlamasi yok. Paylar, Ekim ayinda Alaska sakinlerine dagitiliyor. Fakat bu pay, Federal Hukumet tarafindan hala vergilenebilir bir gelir; fakat Alaska'da gelir vergisi olmadigindan Alaska'ya ayrica vergi odemiyorsunuz.

Ilgili linkler:

Alaska Permanent Fund - Wikipedia

Turkiye'dekiler icin: https://en.0wikipedia.org/wiki/Alaska_Permanent_Fund

Dylan Matthews  /  Şub 13, 2018  /  politics

The amazing true socialist miracle of the Alaska Permanent Fund

Every resident gets a check just for being alive, and it really, really works.

@yayakaldim34

[damladav]

2000$ Almak icin Alaskada yasamak... bilemiyorum gerci hayranları da cok birsey diyemem. Sevenler icin win-win bir durum

[zinos]

Alaska'yı discovery Channel 'da ki gold rush v benzeri programlardan izleyip gitmek istemek ile yaşamak çok farklı şeyler olsa gerek. Insan ömrü limitli iyi düşünmek gerek

[MySea]

Soguk ve pahali bir eyalet. Yasamasi zor yani, oyle herkesin uzun yillar boyunca dayanabilecegi bir yer degil. Alaska'dan birkac tane arkadasim oldu, onceki isyerinde. Onlardan ogrendigim kadariyla kislari oldukca cetin ve zorlu ama yaz aylari cok guzel, ozellikle dogal hayati ve vahsi hayvanlari sevenler icin.

[semavi]

Bir uyemizi yollama ihtimalimiz var

4-5 ay sonra gelir detayli anlatir bize...

[zinos]

Yaşarım demek iddialı olur ama mutlaka gitmek ve görmek istediğim yerlerin başında geliyor Alaska, özellikle altın madenciligi yapılan plant 'leri. Is makinesi operatörü olsam keşke bir sezon çalışmak isterdim gerçekten.

[nicely]

Alaskaya kadar çıkmanıza gerek yok. Washington'a yerleşin doğası neredeyse aynı, okyanusu var. İş imkanı sınırsız. Çok kafanıza eserse 1 hafta alaskaya gidip dönersiniz. Ben oyle yaptım, çok memnunum.

[Mcan]

Alaska’ya özel göç programları yok mu? Ciddi ciddi gitmek ve orda yaşamak istiyorum

[Rhonster]

@Mcan, içinde söyledi: Alaska

Alaska’ya özel göç programları yok mu? Ciddi ciddi gitmek ve orda yaşamak istiyorum

alaska özerk bir bölge değil malesef böyle bir program yok

[crazycells]

@Mcan, içinde söyledi: Alaska

Alaska’ya özel göç programları yok mu? Ciddi ciddi gitmek ve orda yaşamak istiyorum

Alaska, ABD'nin bir eyaleti.

[Mcan]

Evet biliyorum bunları. Issız ve tercih edilmeyen bir eyalet olduğu için merak ettim. Keşke özel bir program uygulasalar

[Rhonster]

malesef böyle birşey olması mümkün değil tamamen suistimale açık olurdu yapsalardı.